-->
Browsing Category " Militar "

Labanan sa Puray

 Labanan sa Puray


Sa Bundok Puray sa bayan ng Montalban, nagtagumpay sa labanan ang mga Pilipinong rebolusyonaryo laban sa hukbong Espanyol gamit ang taktikang gerilya, 14 Mayo 1897.


Pinangunahan ni Heneral Licero Geronimo ang hanay ng mga Pilipino  katuwang ang pangkat ni Heneral Emilio Aguinaldo at iba pang pinunong rebolusyonaryo, habang pinamunuan nina Tenyente-Koronel Felipe Dujiols at komandante Miguel Primo de Rivera ang mga puwersang Espanyol.


Ang tagumpay na ito ay ang nagbigay ng sapat na panahon sa pangkat ni Aguinaldo upang makapaglakbay tungo sa Biak-na-Bato sa  San Miguel de Mayumo, Bulacan.


Pinagmulan: @nhcpofficial


Mungkahing Basahin:

Ang labanan sa look ng Maynila

 

Ang labanan sa look ng Maynila

Ang labanan sa look ng Maynila


Nakita sa taong 1898 ang unti-unting pagbagsak ng Imperyong Espanyol dahil sa mga rebolusyon sa Cuba at Pilipinas, at sa pag-usbong ng panibagong superpower, ang Estados Unidos. Unang nakita ng mga Pilipino ang bagsik ng lakas-pandigma ng Amerika sa unang araw ng Mayo noong 1898. Siyam na bakal na barkong pandigma ng US Asiatic Squadron sa pamumuno ni Commodore George Dewey ang naglayag patungo sa karagatan ng ating bansa para harapin ang mga mas mahihina at mas maliit na plotang Espanyol na nakadaong sa look ng Maynila.


Noong ika-30 ng Abril ay naalerto na ang plota ng hukbong pandagat na Espanyol sa Maynila sa pamumuno ni Admiral Patricio Montojo sa pagdating ng plotang Amerikano sa baybayin ng Subic, kaya kahit alam niyang walang panama ang mga outclassed na mga barko niya ay nagbantay sila sa look ng Maynila, sa rehiyong sakop ng lalawigan ng Cavite, para abangan ang pagsalakay ng mga Amerikano. Pasado 5:40 ng umaga nang nagsimulang magpaputok ang mga barkong Amerikano sa plota ng mga Espanyol, na sinimulan ng flagship ng plotang Amerikano na USS Olympia.  Matapos mawasak ng mga Amerikano ang marami sa mga barkong Espanyol, sandaling nagpahinga ang mga Amerikano para paghandaan ang susunod nilang opensiba habang umatras ang mga ibang barkong Espanyol sa kanilang naval arsenal sa Cavite. Nagpatuloy ang opensiba ng mga Amerikano pagsapit ng alas-11:30 ng umaga, kung saan binomba nila ang mga  shore batteries sa Cavite, at nasira nila ang mga barkong Reina Cristina at Castilla, na flagship ni Admiral Montojo. 


Pasado 12:45 ng tanghali, matagumpay na nawasak ng plotang Amerikano ang huling plotang Espanyol sa baybayin ng Maynila. Nagpadala rin ng telegrama ang barkong USS Petrel sa flagship ni Admiral Dewey na sumuko na ang mga Espanyol sa labanan. Nawasak ang halos lahat ng mga barkong Espanyol sa labanan, at mahigit 400 marinong Espanyol ang napatay, samantalang halos hindi nagalusan ang kahit isa sa mga barkong Amerikano kahit sampung marinong Amerikano ang napatay sa labanan noong araw na iyon. Ang tagumpay ni Admiral Dewey ang naging simula ng pagbagsak ng kapangyarihan ng Espanya sa ating bansa, at nagbigay-daan naman ito sa simula ng pagpasok ng Estados Unidos sa Pilipinas. 


Pinagmulan: @socsciclopedia


Sanggunian:

• History.com Editors (2018, August 21). Battle of Manila Bay. HISTORY. https://www.history.com/.../early.../battle-of-manila-bay


Mungkahing Basahin:

Ang Pag-aaklas sa Cavite at ang GOMBURZA

 

pag-aaklas sa cavite

Ang Pag-aaklas sa Cavite at ang GOMBURZA


Ang Pag-aaklas sa Cavite ay ang paghimagsik ng 200 na sundalo at manggagawang mga Pilipino sa arsenal ng militar sa Cavite noong 20 Enero 1872. 


Ang isang “pag aaklas” ay ang pag rerebelde ng mga sundalo laban sa liderato ng Militar.


Ang naging reaksyon ng pamahalaang kolonyal ay malupit, at ang pag-aaklas ay ginawang dahilan para sa matinding pagsupil. Maraming intelektuwal ang naparatangang kasama sa pag-aaklas, kasama na ang mga Filipinong pari na sina Mariano Gomez, Jose Burgos, at Jacinto Zamora (GomBurZa) na hinatulan ng kamatayan. 


Ang GomBurZa ay naging mga martir, at ang pag-aaklas sa Cavite ay nagbigay daan para sa mga serye ng mga kaganapan na nagdulot ng isang rebolusyon noong 1896.


Mungkahing Basahin:

Ang Guardia Civil Veterana

Guardia Civil Veterana

 Ang Guardia Civil Veterana


Ang Guardia Civil ay ang ahensya ng pamahalaang kolonyal na nagpapatupad ng batas. Ang katumbas nila ngayon ay ang mga pulis. Una silang natatag noong 1868, at noong 1870s, ang Guardia Civil ay itinatag sa Maynila.


Mapunahin si Jose Rizal laban sa Guardia Civil. Sa kanyang nobela na Noli MevTangere, nagsulat si Rizal ng isang kathang-isip na tauhan sa pangalang Andong. Si Andong ay ikinulong ng mga Guardia Civil matapos diumano itong mamitas ng saging para sa hapunan.


Ang Guardia Civil ay binuwag sa kalaunan noong 1898 matapos ang kolonyal na administrasyon ng mga Espanyol.


Mungkahing Basahin:

Pantingan River Massacre

Pantingan River Massacre


Habang naaalala natin ang Bataan Death March bilang isang malaking war crime ng mga pwersang Hapones sa ating bansa noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig, isang madugo pero halos nalimutan nang yugto ng ating kasaysayan sa panahon ng kalupitan ng mga sundalong Hapones ang nagmarka sa ilog Pantingan sa loob ng dalawang araw, at sa araw na ito noong 1942, natapos na ang mahabang serye ng walang habas na pag-masaker sa mga sundalong Pilipino at Amerikano na nabihag ng mga sundalong Hapones.


Ika-11 ng Abril, 1942 nang sinimulang pinaglinya sa tabi ng ilog Pantingan na naghihiwalay sa mga bayan ng Pilar ay Bagac sa Bataan, ang nasa 300-400 sundalo at opisyal na Amerikano at Pilipino ng 1st, 11th, 71st, at 91st Philippine Commonwealth Army Division. At sa utos ni Brigadier Gen. Akira Nara ng 122nd Army Regiment ng hukbong Hapones, maramihang pinagbabaril, binayoneta o pinugutan ng mga sundalong Hapones ang mga disarmado at walang kalaban-labang mga preso. Bago ang pag-masaker, isang sibilyang Hapones na nagsilbing interpreter para sa mga sundalong Hapones ang naghayag sa mga presong Pilipino at Amerikano na hindi nila sana sasapitin ang ganoong kapalaran kung napaaga ang kanilang pagsuko, at ang pagpatay sa kanila ay para sa mga kalahi niyang napatay sa pakikipaglaban sa mga Pilipino.


Grupo-grupo ng mga presong Pilipino at Amerikano ang pinaglinya sa tabing-ilog at saka pinagpapaslang, at saka rin isasalang ang bagong grupo para patayin. Pero hindi lahat ng mga presong Pilipino ay napatay sa brutal na pamamaraang ito ng mga Hapones. Isa sa mga nakaligtas mula sa masaker si Maj. Pedro Felix, na kahit ilang beses nang binayoneta ay nagawa pa rin niyang makatakas mula sa tambak ng mga bangkay ng kanyang mga kabaro at makabalik sa Maynila. Kabilang rin sa mga naiwang buhay mula sa kahindik-hindik na tagpong iyon sina Lt. Manuel Yan, na naging AFP chief of staff at naging Embahador ng Pilipinas sa Thailand at Indonesia, at si Capt. Ricardo Papa, na naging hepe ng Manila Police Department.


Mungkahing Basahin:

Capas Concentration Camp

Capas Concentration Camp


Itinatag noong 1940 bilang Camp O’Donnel. Nagsilbing bilangguan ng mahigit na 40,000 kawal Pilipino at 9,000 kawal Amerikano na bihag ng digma na dumanas ng Death March.


Humigit kumulang sa 30,000 ang namatay sa kampong ito sanhi ng sakit at ibayong pahirap mula Abril hanggang Hunyo 1942. Inilibing sa iisang hukay ang mga nasawing bayani.


Nakilala sa pangalang Capas Concentration Camp. Naging bahagi ng Clark Air Base military reservation makaraan ang Ikalawang Digmaang Pandaigdig.


Ibinalik sa Republika ng Pilipinas 9 Abril 1982. Ipinahayag sa isang Pambansang Dambana 9 Oktubre 1991.


Mungkahing Basahin:

Ang pagsiklab ng digmaan laban sa Estados Unidos

Ang pagsiklab ng digmaan laban sa Estados Unidos


Dito unang nagsagupa (corner of Sociego and Silencio streets, Sampaloc, Manila) ang hukbo ng Republika ng Pilipinas at mga sundalong Amerikano, gabi ng 4 Pebrero 1899.


Nagmula ang unang bala sa panig ng 1st Nebraska Infantry Regiment, na agad sinundan ng ika-2 at ika-3 sonang militar ng Hukbong Republikanong nakahimpil sa Maynila at San Juan Del Monte.


Ito ang nagpasiklab sa digmaang Pilipino-Amerikano na tumagal hanggang 15 Hunyo 1913.

Ang pagsalakay ni Limahong sa Maynila

Ang pagsalakay ni Limahong sa Maynila


Sa ating pambansang kasaysayan, isa sa mga bukambibig na pangalan partikular na sa mga unang taon ng kolonisasyon ng Espanya sa Pilipinas ang pangalang “Limahong” (sa mga ibang kasulata’y si Lim-A-Hang, Lim Hong, Lin Feng at Ah Hong), isang piratang Tsino noong ika-16 siglo na tinangkang sakupin mula sa mga Espanyol ang Pilipinas.


At sa araw na ito, Nobyembre 29, noong 1574, bisperas ng kapistahan ni San Andres, naharap ang kabisera ng pamahalang kolonyal ng Espanya sa Pilipinas sa banta ng pananakop ng piratang Tsino na ito, nang mahigit 700 tauhan ni Limahong ang lumapag sa Malate, Maynila.


Armado ng mga arquebus, piko, sibat, palakol at itak, nagmartsa sila sa pangunguna ni Limahong papunta sa mga pader ng Intramuros, kung saan nakasagupa nila ang mga sundalong Espanyol na pinamunuan ni Martin de Goiti. Napatay nina De Goiti ang 80 Tsino, habang 14 Espanyol, kabilang na si De Goiti, ang napatay sa labanang iyon, at sa laki ng mga nawala kina Limahong, napilitang umatras ang mga Tsino mula Malate papuntang Cavite.


Makalipas ang tatlong araw, bumalik sina Limahong sa Maynila, na ngayo’y mas malakas at armado ng mga kanyon ang kanilang mga barko. Pinaputukan nila ang mga itinayong depensa ng mga Espanyol sa Maynila na pinangunahan nina Juan de Salcedo at 50 sundalo. Nabasag man nina Limahong ang kutang ito, nagapi ulit sila sa lupa, at bago sila umatras ulit sa Maynila, tinupok muna nila Limahong ang isang barkong Espanyol at ang simbahan ng San Agustin sa Intramuros. Tuluyan nang umatras sina Limahong mula Maynila pabalik ng lalawigan ng Ilocos pero nagpasyang magtayo muna ng kuta sa lalawigan ng Pangasinan, sa bukana ng ilog Agno sa kasalukuyang bayan ng Lingayen.


Samantala, hinabol naman sina Limahong ni Juan de Salcedo, kasama ang 256 Espanyol at 2,500 katutubo, at sinalakay nila ang kuta ni Limahong sa Lingayen noong ika-30 ng Marso, 1575.