-->
Browsing Category " Palakasan "

Luksong Baka

luksong bakaLuksong Baka | @grupokalinangan

Ang luksong baka ay isang sikat na tradisyunal na larong Pinoy na pinaniniwalaang nagmula sa probinsya ng Bulakan. Ang layunin ng larong ito ay makalundag ang mga manlalaro sa ibabaw ng likod ng naitalagang “baka” na hindi tumutumba.


Materyales: Walang kailangang materiales.


Manlalaro: 3 o higit pa.


Saan lalaruin: Maaaring laruin sa isang malawak na lugar.


Paraan kung paano laruin:

1.Bago magsimula ang laro lahat ay magtitipon para matukoy ang taya na magiging baka. Ginagawa ito sa pamamagitan ng “maiba taya” kung saan ipapatong ang kamay ng mga maglalaro na itataas at ibababa nang paharap o patalikod. Ang manlalaro na iba ang posisyon ng kamay ang magiging taya.

2.Ang baka ay nakatayo at yuyukong nakatuwad na luluksuhan at dapat hindi masagi o masayaran ng mga tumatalon.

3.Pataas nang pataas ang posisyon ng baka na magpapahirap sa paglukso ng mga manlalaro.

4.Magiging bagong taya ang hindi makakalukso sa baka.


Mungkahing Basahin:


Luksong Lubid

Ang luksong lubid ay isang larong pambata. Sinasabing nagmula ito sa Cabanatuan, Nueva Ecija. Ito ay tinatawag ding jump rope sa wikang Ingles.


Sa paglalaro nito, kinakailangan lamang ng lubid na may haba na lima hanggang pitong metro. Maaari itong laruin ng dalawang bata o ng dalawang pangkat.


Ang mga manlalaro ay karaniwang may edad na pito pataas. Ang unang taya o magpapaikot ng lubid ay nalalaman sa pamamagitan ng palabunot o ng dyak-en-poy.


Dalawa lamang ang panuntunan ng larong ito. Una, hindi dapat madapuan ng lubid ang anumang parte ng katawan ng lumulukso. Ikalawa, hindi maaaring tapakan ng lumulukso ang lubid.


Kung dalawa lamang ang manlalaro, hinahawakan ng taya ang isang dulo ng lubid at ng lumulukso ang kabilang dulo. Pag-ikot ng lubid, pumapaloob sa ikot ang lumulukso habang hawak ang kabilâng dulo.


Kailangang mas mataas sa ulo ng lumulukso ang ikot ng lubid para hindi tumama sa kaniyang ulo ang lubid. Kailangan ding lumukso siya sa lubid upang hindi tumama sa kaniyang paa.


Kung pangkatan, hinahawakan ng dalawang taya ang magkabilang dulo ng pinaiikot na lubid. Sabay o palitan ang dalawang lumulukso. Pinabibilis naman ng taya ang pagpapaikot sa lubid. Mahalaga sa lulmulukso ang bilis at resistensiya. May pagkakataong inoorasan ang paligsahan.


Pinagmulan: NCCA Official | Flickr


Mungkahing Basahin:

Ang 2005 Southeast Asian Games sa Pilipinas

Ang 2005 Southeast Asian Games sa Pilipinas


Sa araw na ito, Nobyembre 27, noong 2005, idinaos sa ating bansa ang ika-23 Southeast Asian Games (SEA Games), ang ikatlong beses na nagdaos ng nasabing biennial na multi-sports event sa buong Timog-Silangang Asya.


Idinaos sa Quirino Grandstand ang seremonya ng pagbubukas ng SEA Games sa Pilipinas, na dinaluhan ng 200,000 katao, kabilang na ang 5,336 na mga atleta mula sa 11 bansa sa Timog-Silangang Asya, mga beteranong atletang gaya nina Lydia de Vega at Mansueto Onyok Velasco, Paeng Nepomuceno, Efren Bata Reyes, Akiko Thomson, at maging ng mga delegado mula sa Moro Islamic Liberation Front (MILF).


Pinangunahan ni Pangulong Gloria Macapagal-Arroyo ang seremonya ng pagbubukas ng SEA Games, kung saan si Marie Antoinette Rivera ang nagsilbing final torch bearer na nagsindi ng ceremonial torch na naging hudyat ng pagsisimula ng patimpalak. Inawit rin sa nasabing seremonya ang opisyal na anthem ng ginanap na SEA Games, ang “We’re All Just One” na katha ni Jose Mari Chan at Rene Nieva.


Aabot sa 40 sports ang nilaro ng mahigit 5,000 atleta; Brunei na may 271 atleta, Cambodia na may 108, Indonesia na may 779, Laos na may 102, Malaysia (613), Myanmar (452), Pilipinas (892), Singapore (658), Thailand (780), East Timor (29), at Vietnam (652), kung saan nilaro nila ang mga larong gaya ng archery, arnis, badminton, basketball, golf, canoeing, bodybuilder, billiards, karate, gymnastics, boxing, triathlon, weightlifting, sepak takraw, pencak silat, wrestling at wushu.


Isinahimpapawid sa ABC 5, RPN, National Broadcasting Network, at Intercontinental Broadcasting Corporation ng Pilipinas ang live na broadcast ng mga laro sa 2005 SEA Games.


Mungkahing Basahin:

Ang Thrilla in Manila

Ang Thrilla in Manila


Sa araw na ito Oktubre 1, noong 1975, naganap sa ating bansa ang tinaguriang “Boxing of the Century”, nang magharap sa boxing ring ang dalawang batikang boksingero noong panahong iyon na si Muhammad Ali at si Joe Frazier, kapwa mga Amerikanong boksingero, para masungkit ang Heavyweight Boxing Champion of the World.


Mismong si dating Pangulong Ferdinand Marcos ang nagboluntaryong dito sa ating bansa idaos ang prestihiyosong bakbakan, upang mailihis ang atensyon ng maraming tao sa mga hindi magagandang nagyayari sa ating bansa noong panahon ng Batas Militar. Pumayag ang organizer ng nasabing boxing match na si Don King na idaos ang paghaharap nina Ali at Frazier sa Araneta Coliseum sa Cubao, lungsod ng Quezon.


At nangyari na ang inaabangan na “Thrilla in Manila”, na tinutukan ng media mula sa iba’t ibang panig ng mundo. Sa nasabing paghaharap, nanalo via technical knockout si Ali laban kay Frazier matapos ang 14th round. Nagpasya na ang coach ni Joe Frazier na si Eddie Futch na tumigil na siya dahil sa labis na pinsala sa katawan na natamo nito at baka hindi na nakalaban pa sa ika-15 na round. Napag-alaman din na may iniindang katarata si Frazier sa kanyang kaliwang mata, na makakaapekto pa sa kanyang performance. Iyon na ang kanilang ikatlo at huling labanan.


May taas si Muhammad Ali na 6″3′, at tumitimbang na 96 kg, di hamak na mas matangkad at mas mabigat kumpara kay Frazier, na may taas lang na 5″11′ at 95 kg. Pareho rin silang mga “undefeated”, kung saan 31 mga laban na ang naipanalo ni Ali, habang 26 naman ang kay Frazier.


Unang nagharap ang dalawa noong ika-8 ng Marso, 1971 sa Madison Square sa lungsod ng New York, kung saan nanalo si Frazier via unanimous decision. Nagtagpo uli ang dalawa sa boxing ring noong ika-28 ng Enero, 1974 na naipanalo na ni Ali via unanimous decision.


Pumanaw si Muhammad Ali noong ika-4 ng Hunyo, 2016 sa edad na 74 dahil sa komplikasyong dulot ng Parkinson’s Disease.


Sanggunian:
• The Kahimyang Project (n.d.). Today in Philippine history, October 1, 1975, the Thrilla in Manila took place at the Araneta Coliseum in Cubao, Quezon City. https://kahimyang.com/kauswagan/articles/651/today-in-philippine-history-october-1-1975-the-thrilla-


Mungkahing Basahin:


Palosebo

 

palosebo

Palosebo


Ang palosebo ay isa sa pinakakaraniwang laro tuwing may pista o may espesyal na pagdiriwang sa isang bayan sa Pilipinas. Ang palosebo ay hango sa dalawang salitang Espanyol—palo o poste at sebo o grasa.


Sa larong ito, bawat kalahok na karaniwa’y mga batang lalaki ay nagtatangkang akyatin ang tuktok ng tagdang kawayan upang makuha ang gantimpala. Bago itayo ang mahabàng kawayan, isang maliit na sisidlan ang itinatali sa dulo na karaniwang naglalaman ng laruan o salapi. Kung minsan, isang banderita ang isinasabit sa dulo at ang makakukuha nito ang magkakamit ng gantimpala.


Bukod sa paglalagay ng premyo, may iba pang paghahandang ginagawa sa kawayan. Pinakikinis ito para hindi masaktan ang aakyat dito. At pinapahiran din ito ng mantika o iba pang padulas. Dahil dito, lalong humihirap at nagiging hámon para sa kalahok ang pag-akyat at pag-abot sa pinakamataas na dulo ng kawayan.


Maaaring nagsimula ang larong ito noong panahon ng mga Espanyol, nang ipakilala ng mga mananakop sa kulturang Filipino ang pagdiriwang ng pista para sa mga patron. Sa larong ito, nasusubok ang husay sa pag-akyat at lakas ng mga kamay, bisig, binti, paa, at halos ang buong katawan ng kalahok. Kailangan din ng tiyaga, pagiging maparaan, at determinasyon sa larong ito. 


Pinagmulan: NCCA Official via Flickr


Mungkahing Basahin:

Palarong Pambansa

 

palarong pambansa

Palarong Pambansa

Ang Palarong Pambansa ay isang taunang paligsahan na tampok ang iba’t ibang uri ng isports at nilalahukan ng daan-daang mag-aaral sa mababà at mataas na paaralan na kumakatawan sa kinabibilangan niláng rehiyon ng Filipinas. Maituturing itong pambansang Olympics para sa mga batàng atleta. Ito ang pinakamataas na antas ng kompetisyon sa isports para sa kabataan, pagkatapos ng paakyat nang paakyat na tagisan sa mga school intramural (”intrams”), district meet, provincial o city meet, at regional meet.

Bilang Bureau of Public Schools-Interscholastic Athletics Association (BPISAA) Games, nagsimula ang palaro noong 1948 para sa mga mag-aaral ng mga pampublikong paaralan. Kinalaunan ay binuksan ito sa kabataang gáling sa pribadong eskuwelahan at tinawag nang Palarong Pambansa. Sa kasalukuyan, ang mga uri ng palakasan na kabilang sa paligsahan ay archery, arnis, athletics, badminton, baseball, basketball, boxing, chess, football, golf, gymnastics, sepak takraw, softball, swimming, table tennis, taekwando, tennis, at volleyball.

Tulad sa palarong Olimpiyada, isang bayan bawat taón ang nagsisilbing host ng kompetisyon. Halimbawa, ginanap ang unang Palaro sa Maynila noong 1948; dinala ito sa Tuguegarao, Cagayan noong sumunod na taón; idinaos sa Tacloban, Leyte noong 1983; at ginanap sa Dapitan, Zamboanga del Norte noong 2011. Malimit na magwagi bilang kampeong rehiyon ang Pambansang Punòng Rehiyon (NCR), at nitóng mga huling taón ay kasunod nitó ang Kanlurang Bisayas (Rehiyon VI) at CALABARZON (Rehiyon IV-A).

Pinagmulan: NCCA Official via Flickr

Huwego de Prenda

Ang huwego de prenda, batay sa kahulugan ng pinagmulan nitong Espanyol na juego de prenda, ay “laro ng multa.” Nilalaro ito tuwing burol o lamayan. Walang takdang bilang ang maaaring sumali sa laro ngunit malimit na kabataan ang mga kalahok.


Umuupo sa isang pabilog ang mga manlalaro, magkahiwalay ang mga babae at ang mga lalaki, at may lider o hari sa gitna. Bawat manlalaro ay binibigyan ng pangalan. Pangalan ng punongkahoy o bulaklak ang sa babae. Pangalan ng ibon o numero ang sa lalaki.


Nagsisimula ang laro sa pamamagitan ng pahayag ng hari na nawawala ang kaniyang ibon at sisimulan niyang pagbintangan ang isang kalahok na babae. Itatatwa ito ng napagbintangan at ipapasa ang sakdal sa isang kalahok na lalaki. Kailangang mabilis sa pagsagot at pagpapasa ang kalahok. Kailangang memoryado din niya ang mga ibinigay sa kanilang pangalan. Kapag namali sa pagsasabi ng pangalan, o bumagal sa pagsagot, ang kalahok ay “napeprendahan” o napaparusahan.


Ang parusa ay dalawang klase: tumupad ng isang utos o tumula/umawit.


Laro ito ng mga kabataan, lalo na ng mga dalaga at binata, dahil ginagamit na pagkakataon para sa pagliligawan. Malimit na mapagbiro ang utos kapag dalaga ang naparusahan. Malimit namang may nakahandang tula ng pagsuyo ang binata kapag naparusahang tumula. Bago magsimula, sa pagitan ng mga parusa, at sa pagtatapos ay umaawit ang mga kalahok ng dalít at ganito ang koro:


Sa Diyos natin ialay

Kaluluwa ng namatay

Patawarin kaawaan

Sa nagawang kasalanan.


Ang pagsasaulo ng mga solo sa pagdalít ay isang katangiang kailangan upang maging higit na maging aktibong kalahok sa huwego de prenda. Nagagamit niya itong awit sa parusa. Naipagmamalaki din niya itong solo bago magkoro.


Pinagmulan: NCCA Official | Flickr


Mungkahing Basahin:

Huwego de Anilyo

Ang huwego de anilyo ay isang uri ng paligsahang pangkalalakihan at idinadaos kung pista at malaking pagdiriwang. Ang pangalan ng laro ay mula sa Espanyol na juego de anillo o “laro ng singsing.” Tinutukoy ng “singsing” ang mga binilog na alambre o bakal na isinasabit sa isang sampayan at siyáng sisikaping matusok at matangay ng sinumang kalahok sa paligsahan.


Ang mga kalahok ay sumasakay ng kabayo o kalabaw at humihilera sa isang takdang pook sa plasa o palaruan, ilang metro ang layo sa sampayang may mga nakasabit na anilyo.


Ang anilyo ay may palawit pang laso o papel na makulay upang higit na maging kaakit-akit sa mata, lalo na’t tila sumasayaw sa hangin. Hawak ang isang punyal o instrumentong pantusok, patatakbuhing mabilis ng kalahok ang kabayo patungo sa sampayan at sakâ sisikaping makuha sa pamamagitan ng punyal ang isa sa mga anilyo.


Paligsahan ito sa husay sumakay ng kabayo o kalabaw, tatag ng pulso, at talas ng paningin.


Pinagmulan: NCCA Official | Flickr


Mungkahing Basahin: